sosyal fobi tedavi - sosyal fobi nedenleri - sosyal fobi tedavisi - sosyal fobi belirtileri

Sosyal Fobi Nedenleri ve Tedavisi

Spread the love

Sosyal anksiyete belli ölçülerde hepimizde olabilen bir kaygı türüdür. Sonuçta bizler söz söyleme ya a fikir beyan etme konusunda yüreklendirilen bir toplum değiliz. Konuşmak istediğimizde bazen susmak durumunda kalan, bazense “ayıp olur” diye susturulan, çocukluktan yetişkinlik yıllarına böylece büyüyen insanlarız. Bu arada kendi toplumumuza haksızlık etmeyelim çünkü sosyal fobi sadece bizim toplumumuzda görülen bir problem değil, insana çocukluktan yetişkinliğe daha fazla söz hakkı tanınan Avrupa ve ABD toplumlarında da çok yaygın ve sık görülüyor. Bu nedenle de sosyal anksiyete bozukluğunun kültürel bir olgu olmadığı çok açıktır.

Sosyal fobi, sıradan bir sosyal endişeden farklı olarak kişinin sistematik olarak kaçınma davranışları göstermesine neden oluyor. Diğer insanların yanındayken bir konuşma yaparken heyecanlanmakla sosyal fobisi olan bir kişinin diğer insanların yanında iken konuşma yaparken yaşayacaklarını düşünerek kendince geliştirdiği yollar, iki durum arasındaki farkı da net bir biçimde gösterir. Eğer bir konuda heyecanınız varsa, o durumla karşılaşır ve heyecanınızla yüzleşisiniz. Sosyal fobi ise, o durumla karşılaşmanıza izin vermez. Sanki ucunda ölüm varmışçasına sizi o durumdan sürekli olarak ve sistematik şekilde uzak tutar. Siz o durumla karşılaşmaktan uzak durdukça da durum sizin algınızda daha da tehlikeli, ve daha da korkunç bir hal alır.

Sosyal Fobi Nedenleri

Sosyal fobi bir tek nedene bağlı olarak ortaya çıkmaz. Çoğu psikolojik sorunda olduğu gibi, sosyal fobide de kesin bir neden ortaya konulamamaktadır. Sosyal fobinin gelişmesinde aşağıdaki nedenlerin etkili olabileceği ifade edilmektedir.
Kalıtım: Ailesinde sosyal fobisi bulunan insanlarda sosyal fobi görülme olasılığının daha yüksek olduğu bildirilmektedir. Bu konuda daha detaylı araştırmalar yapılarak uzun süreli incelemelerle bu bulgunun daha netleştirilmesi gerekmektedir.
Biyoloji: Sosyal fobisi olan insanların beyin yapısında farklılık olduğu düşünülmektedir. Beyin merkezindeki organların aktivitelerinde farklılık olduğu ileri sürülmektedir.
Sosyal Öğrenme: Sosyal fobinin küçük yaşlarda gözlemlenerek öğrenildiği ileri sürülmektedir. Buna göre, kişi çok küçük yaşlarda kendisini büyüten anne babasının ya da ablasının sosyal fobik davranışlarını görerek öğrenir ve model alır.

sosyal fobi tedavi - sosyal fobi nedenleri - sosyal fobi tedavisi - sosyal fobi belirtileri

Sosyal Fobi Belirtileri Nelerdir?

Sosyal fobinin başlıklar altında ele alabileceğimiz belirtileri bulunur. Bu belirtileri şu şekilde listeleyebiliriz:

Sosyal Fobinin Bedensel Belirtileri

Kalp çarpıntısı,

Yüz kızarması,

Mide bulantısı ve bazen kusma,

Karın ağrısı ve midede rahatsızlık hisleri,

Soluk almada güçlük,

Ağız kuruluğu,

Titreme ve Terleme.

Sosyal Fobinin Duygusal ve Bilişsel Belirtileri

Yetersizim,

İnsanlar benim hatalarımı görüyor,

İnsanlar gerçek beni gördüklerinde asla sevmezler,

Herkes beni güçlü ve güzel görmeli,

İnsanların yanında hata yapmamalıyım,

Hata yaparsam acımasızca eleştirilirim, yargılanırım ve reddedilirim.

Sosyal fobisi olan kişiler yukarıda yer verdiğimiz bedensel, duygusal ve bilişsel belirtileri gösterirler. Bunlar sonucunda, bunlardan kaynaklanacak şekilde ve bunların tümünü de etkileyen belli davranışlar gösterirler. Bu davranışların tümünde belirgin bir “Kaçınma” özelliği bulunur.

Sosyal fobi davranışları güçlü, girişken ve insanı bulunduğu mevcut durumdan daha iyi bir yere ve de konuma getirebilecek davranışlar değil, tam tersine mevcut durumdan daha kötüye, daha geri bir konuma götüren davranışlardır.

Sosyal fobi davranışları gösteren kişiler diğer insanların yanında herhangi bir eylemi yapmakta zorlanırlar. Akla gelebilecek her şey zor gelir çünkü sosyal fobisi olan kişiler diğer insanlar tarafından yadırganmaktan çok korkarlar.

Sosyal Fobi Tedavisi ve Sosyal Fobiden Kurtulmak

Süreklilik gösteren bir psikolojik sorun olan sosyal fobinin tedavisinde farmakoterapi (ilaç tedavisi) ve psikoterapi yararlı olmaktadır. Farmakoterapi ile birlikte psikoterapi verilmesinin daha yararlı olacağını bildiren araştırmalar da bulunmaktadır. Psikoterapiler arasında BDT yani bilişsel davranışçı terapi sosyal fobide etkili olarak gösterilmiştir.

Sosyal fobiden kurtulmak için başka neler yapılabilir?

Düzenli olarak egzersiz ya da spor yapmak,

Günlük tutmak ve bu günlükte, karşılaşılan durumlarda neler hissettiğini, neler düşündüğünü yazmak,

Sevilen ve yanında iyi hissedilen kişilerle daha sık görüşmek,

Sosyal fobinin kaçınma davranışlarını ön plana çıkarmasına karşılık olarak bu kaçınma davranışları yerine daha güçlü olan meydan okuma ve üstüne gitme davranışlarını gerçekleştirme,

Kaçınılan durumlara aşamalı olarak girmek.

Yukarıda ele almış olduğumuz ip uçları, sosyal fobi tedavisinde kişinin kendi kendine yapabileceği faydalı davranışlardan bir kaç tanesidir. Eğer sosyal fobi ile etkili olarak mücadele etmek istiyorsanız mutlaka bir uzman yardımı (Bir psikiyatrist doktor veya psikolog) almanızı tavsiye ediyoruz. Sosyal fobiyi tanıyan bir uzmanın size yardımcı olması, problemi daha kolay aşmanıza yardımcı olacaktır.


Online Psikolog

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir